„Śpieszmy się kochać ludzi, tak szybko odchodzą…”

Te słowa ks. Jana Twardowskiego zna niemal każdy. Jego poezja od lat zachwyca dzieci, młodzież i dorosłych, przypominając o tym, co w życiu naprawdę ważne: dobru, miłości, przyjaźni, nadziei, zachwycie nad światem i uważności na drugiego człowieka.

To właśnie ks. Jan Twardowski (1915–2006) jest patronem naszej biblioteki – poeta, kapłan, nauczyciel i wychowawca, który potrafił o sprawach wielkich mówić językiem prostym, ciepłym i pełnym humoru.

Poeta, który kochał książki

Jan Twardowski urodził się 1 czerwca 1915 roku w Warszawie. Dorastał w domu, w którym ważne miejsce zajmowały literatura, historia, kultura i patriotyzm. Szczególną rolę w rozwijaniu jego miłości do książek odegrała mama, Aniela.

Już jako uczeń interesował się literaturą, występował w przedstawieniach i recytował wiersze. Współtworzył młodzieżowe czasopismo „Kuźnia Młodych”, na którego łamach publikował swoje pierwsze utwory. Studiował polonistykę na Uniwersytecie Warszawskim, a w 1937 roku wydał swój pierwszy tom poezji – „Powrót Andersena”.

Wrażliwy na człowieka – szczególnie na dziecko

Ważnym doświadczeniem młodości Twardowskiego była wielokulturowa Warszawa. Wychowanie w duchu szacunku dla ludzi różnych narodowości i wyznań, a także spotkanie z Januszem Korczakiem, miały ogromny wpływ na jego późniejsze życie i sposób patrzenia na człowieka.

Korczakowskie spojrzenie na dziecko – jego potrzeby, wyjątkowość i prawo do szacunku – było bliskie również Twardowskiemu. Przez całe życie potrafił patrzeć na świat z dziecięcą ciekawością i zachwytem.

Ksiądz, nauczyciel i wychowawca

Wojna przerwała jego studia i przyniosła bolesne doświadczenia. Twardowski uczestniczył w Powstaniu Warszawskim, stracił bliskich i przyjaciół, a jego rodzinny dom został zniszczony.

Po wojnie wybrał drogę kapłaństwa. W 1945 roku wstąpił do Seminarium Duchownego w Warszawie, a 4 lipca 1948 roku przyjął święcenia kapłańskie.

Pracował jako duszpasterz i nauczyciel. Szczególnie ważnym doświadczeniem była dla niego praca z dziećmi, także z uczniami szkoły specjalnej w Pruszkowie. Kontakt z najmłodszymi uczył go prostoty języka, cierpliwości i patrzenia na świat z innej perspektywy.

Twardowski często podkreślał, że wiele nauczył się od swoich uczniów.

„Ksiądz od biedronek”

W 1959 roku został rektorem kościoła pw. św. Józefa Oblubieńca Najświętszej Maryi Panny przy klasztorze Sióstr Wizytek na Krakowskim Przedmieściu w Warszawie. Z tym miejscem był związany przez dziesięciolecia.

Jego kazania przyciągały zarówno dorosłych, jak i dzieci. O wierze mówił bez patosu – prosto, serdecznie, a czasem żartobliwie. Potrafił dostrzec niezwykłość w tym, co zwyczajne.

Dlatego tak często w jego wierszach pojawiają się biedronki, mrówki, kwiaty, drzewa, ptaki i inne elementy przyrody. Nie były jedynie ozdobą – pomagały poecie opowiadać o człowieku, jego radościach, smutkach, nadziei i wierze.

Stąd wziął się jego popularny przydomek: „ksiądz od biedronek”.

Poezja ks. Twardowskiego wyróżniała się prostym językiem, humorem i niezwykłą umiejętnością dostrzegania piękna w codzienności. Pisał o kwiatach, zwierzętach, przyrodzie, miłości, przemijaniu, wierze i ludzkich słabościach.

Do najbardziej znanych książek poety należą m.in. „Znaki ufności”, „Zeszyt w kratkę”, „Nie przyszedłem pana nawracać”, „Patyki i patyczki” oraz „Niecodziennik”.

Jego twórczość była tłumaczona na wiele języków i wydawana również poza Polską. Za działalność literacką i społeczną otrzymał liczne nagrody i wyróżnienia, m.in. Order Uśmiechu, Order Ecce Homo oraz Medal Polonia Mater Nostra Est. Otrzymał również tytuł doktora honoris causa Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego.

Poezja, która jest blisko człowieka

Twórczość ks. Twardowskiego wyróżniają prostota, ciepło, humor i niezwykła wrażliwość. Poeta pisał o rzeczach najważniejszych: miłości, przyjaźni, samotności, przemijaniu, cierpieniu, wierze i śmierci. Jednocześnie potrafił zachwycić się małym kwiatem, owadem czy zwyczajnym krajobrazem.

Jego wiersze przypominają nam, że wielkie rzeczy można odnaleźć w codzienności, a dobro często kryje się w małych gestach.

Patron, który zachęca do czytania i zachwytu

Ks. Jan Twardowski szczególnie cenił spotkania z młodymi ludźmi. Odwiedzał szkoły, rozmawiał z uczniami i dzielił się z nimi swoją miłością do literatury oraz świata.

Jego patronat nad biblioteką jest dla nas wyjątkowo ważny. Biblioteka to przecież miejsce spotkania z książką, drugim człowiekiem i światem wyobraźni – a właśnie te wartości były bliskie ks. Twardowskiemu.

W naszej bibliotece kontynuujemy również działania inspirowane jego miłością do przyrody i uważnością na otaczający świat. Realizujemy projekty i wydarzenia, które łączą książkę z naturą, zachęcając dzieci, młodzież i dorosłych do odkrywania piękna przyrody, rozwijania ciekawości świata i spędzania czasu blisko natury.

Ks. Jan Twardowski zmarł 18 stycznia 2006 roku w Warszawie, pozostawiając po sobie ogromny dorobek literacki i duchowy.

Jego książki wciąż są czytane, jego wiersze wciąż poruszają, a jego słowa nadal przypominają nam, że warto zatrzymać się na chwilę i dostrzec to, co najważniejsze.

Zapraszamy do Biblioteki im. ks. Jana Twardowskiego w Dzielnicy Praga-Północ m.st. Warszawy!

Czytajcie, odkrywajcie i zachwycajcie się światem – tak jak ks. Jan Twardowski.

Nasza biblioteka nosi imię poety, który wierzył, że nawet w najmniejszej rzeczy można odnaleźć coś wielkiego.